Opinie

De Toon

Net geen vier miljoen pageviews scoorde deze nieuwssite voor accountants in het afgelopen jaar; om precies te zijn 3.977.373 stuks. Liefst achttien procent meer dan het jaar ervoor, dat zijn ruim zeshonderdduizend extra raadplegingen van dit medium.

Leuk nieuws voor deze nog redelijk verse hoofdredacteur. Minstens zo leuk vond ik dat we al op de tweede werkdag van dit nieuwe jaar op twee plaatsen werden genoemd in het FD ('dat meldt de accountancywebsite Accountant.nl'). Eigen berichtgeving uit de sector die wordt overgenomen door een landelijke krant. Tomorrow's news today zogezegd; de journalistiek leest mee, we doen ertoe.

Er zijn meer websites die nieuws brengen over onze sector. De meerwaarde van Accountant.nl, naast het nieuws en de reeks prima artikelen, is vooral het bieden van een podium voor discussie. Dat maakt deze site nog altijd redelijk uniek, zeker in de wereld van beroepsverenigingen en -organisaties. In 2016 plaatsten we bijna 170 opinies. Die werden zeer goed gelezen; de hoogst scorende kreeg ruim 4.500 pageviews en 420 opgestoken duimpjes.

In totaal werd er meer dan 1.500 keer gereageerd op opiniebijdragen. Diverse opinies kregen meer dan dertig reacties, soms zo uitgebreid dat ze zelf als opinie hadden kunnen dienen. Daar denken we over na. In 2016 telden we in totaal 261 verschillende reageerders. Er is een vaste kern van enkele tientallen commentatoren, twee ervan scoorden meer dan honderd reacties. Maar 140 reageerden maar één keer.

In het afgelopen jaar is meer dan ooit, in iedere krant, ieder praatprogramma, ieder online nieuwsmedium, geschreven en gesproken over De Toon Van Het Debat, over polarisatie, groeiende onverdraagzaamheid en verlies van vertrouwen. Links 'wegkijkende deugmensen' tegenover rechtse 'xenofobe populisten'; de Volkskrant versus GeenStijl, gelardeerd met 'treitervloggers' en 'reaguurders'.  Ophef over fakenews en toch steeds meer mensen die menen dat Facebook de waarheid spreekt en prima geschikt is als primair nieuwsmedium. En wetenschappelijk onderzoek 'is ook maar een mening'. Zo krijg je Donald Trump in het Witte Huis.

Vergeleken met de toon van de discussie binnen veel van die massamedia is Accountant.nl nog altijd een oase van beschaving en inhoudelijke polemiek. Toch staat onze rol als podium voor vakmatige pennenstrijd binnen de NBA af en toe op de agenda. Want opinies zijn ook wel eens kritisch over de beroepsorganisatie zelf, over grote spelers in de markt, over de kwaliteit van het vak en over de regelgeving. 'Moet dat nu weer?' is soms de reactie. 'Hebben we onszelf nog niet genoeg gekastijd?' Organisaties en individuen die energie en tijd steken in het voldoen aan alle eisen van opdrachtgevers, aandeelhouders, commissarissen, politiek, toezichthouders en beroepsorganisatie vinden het niet altijd leuk als daarop toch weer kritisch wordt gereageerd.

De ontwikkeling van het georganiseerd accountantsberoep, alweer ruim 120 jaar oud, wordt gekenmerkt door een lange reeks van ruzies, opstootjes en discussie. Dat moet, zonder stevig debat komt een vak niet verder. Wie zich in die historie verdiept zal constateren dat het ook in het pre-internet-tijdperk soms hard tegen hard ging. Alleen zat er steeds minstens een maand tussen de verschillende bijdragen. Maar sla er de oude jaargangen van het MAB maar eens op na.

De redactie wil vooral dat de discussie op deze site breder wordt gevoerd, niet alleen door een kleine groep criticasters. Om meer mensen bij het debat te betrekken hebben we eerder die duimpjes ingevoerd, daarover schreef ik vorig jaar al eens. Recent mochten we een opinie plaatsen van twee KPMG-bestuurders; een goede zaak. Ik hoop dat meer auteurs uit de openbare praktijk volgen, ook vanuit de top. Er is volop denk- en schrijfkracht aanwezig binnen het accountantsvak, het zou goed zijn als daar meer mee gedaan wordt.

De opdracht die Accountant.nl tien jaar geleden kreeg, een platform bieden voor discussie en zo het zelfreflecterend vermogen van het beroep vergroten, is onverminderd valide. De noodzaak om de luiken open te houden is meer dan ooit van toepassing; zie het rapport van de Monitoring Commissie Accountancy (waarop nog altijd geen reactie vanuit de kantoren is gekomen).

Accountant.nl is tegelijk geen uithangbord om elkaar ongelimiteerd te beschimpen. Het zou niet goed zijn als potentiële auteurs huiverig worden om hun opinie met de lezers van de site te delen, omdat ze vrezen direct onderuit de zak te krijgen. Eén van de spelregels van deze site is dat opinies niet bedoeld zijn voor het uitvechten van specifieke conflicten of het bewust uitlokken van emotionele reacties. We spelen de bal, niet de man. Dat geldt ook voor de commentaren. Het e-mailadres van elke reageerder is bij de redactie bekend, maar wat mij betreft is anoniem of onder fakenaam reageren op deze site eigenlijk een no-go. Accountants zijn zelfbewust, professioneel-kritisch en staan voor hun mening, toch?

Laten we ook in 2017 de degens kruisen op basis van inhoud en wederzijds respect. Als weldenkende, hoogopgeleide ambassadeurs van een relevant beroep. En als lichtend voorbeeld voor De Toon Van Het Debat.

Wat vindt u van deze opinie?

Reageer Spelregels debat

Marc Schweppe is hoofdredacteur Accountant en Accountant.nl.

25 reacties

Dennis

Beste Wim,

Ik sluit niet uit dat we hier sprake hebben van een generatie kloof. In mijn eerdere reactie (23 januari) heb ik gezegd dat ik liever mijn naam niet op diverse fora voorbij zie komen. Deze 'digitale privacy' is voor veel jongeren (maar ook steeds meer ouderen) een vanzelfsprekendheid, en wordt op (lagere / middelbare) scholen zelfs actief gestimuleerd. Meld je niet aan met je eigen naam en geboortedatum etc. Jij kiest ervoor om met naam, adres, telefoonnummer en nog meer info op internet te staan, ik ga daar terughoudender mee om.

Een korte google opdracht leert mij dat dit een eerder stokpaardje van je was, op andere fora verwijs je in 2010 zelfs naar bijbelteksten (Mattheus 5:33-37), om aan te geven waarom jij altijd jouw echte naam opgeeft. Ik sta hier dus duidelijk heel anders in.

Aangezien we niet heel veel verder komen, en jij van mening blijft dat anoniem reageren leidt tot schade voor het beroep, en ik dat we prima een discussie kunnen hebben onder pseudoniem, lijkt het me verstandig om het hierbij te laten.

Met vriendelijke groet,
Dennis

Wim Nusselder

Beste Dennis,
Bij gebrek aan antwoord op mijn vraag naar voorbeelden van wat je hier niet onder eigen naam meent te kunnen schrijven bij deze een categorische repliek:
Als accountant (ben je dat?) heb je een publieke verantwoordelijkheid, is het publiek belang zelfs het primaire belang dat je geacht wordt te dienen.
Als je je in het publieke domein begeeft (zoals hier) draag je mede-verantwoordelijkheid voor het imago van en het vertrouwen in het beroep.
Je verschuilen achter een pseudoniem (tenzij je expliciet als klokkenluider optreedt en identificeerbare problemen aan de kaak stelt) schaadt het imago van accountants als ‘zeggend wat ze zien’ en in staat tot onafhankelijk oordelen.
Het gaat hier niet om ‘goede discussie’, maar om het verder helpen van het beroep.
Privacy geldt niet als je je in het publieke domein begeeft.
Privacy claimen van publieke uitingen schaadt de disciplinerende en beschavende functie van dat domein.

Jan Bouwens

@Dennis

Natuurlijk snap ik dat er belangen binnen het kantoor zijn die het moeilijk maken om bij naam te reageren. In Nederland kennen we natuurlijk allemaal het lot van Eduard Douwes Dekker, de eerste klokkenluider die het veld moest ruimen in Batavia. Ook in the thousand autumns of Jacob de Zoet (David Mitchell) moet de klokkenluider het veld ruimen. Het wordt niet op prijs gesteld als je problemen aan de kaak stelt die je eigen organisatie betreffen.

Ik zie ok scope voor een belichting van de andere kant van gebeurtenissen onder pseudoniem. Zo zien we op deze site veel situaties gepresenteerd worden als fouten van het kantoor of het betrokken audit team van een organisatie. Zou het niet leerzaam zijn om te weten wat medewerkers van de vaststellingen vinden? Een fraude die niet werd gezien is niet per se de fout van het kantoor of het audit team. De fees zijn niet zo hoog gesteld dat elke fout wordt uitgesloten. Op deze site zien we echter met grote regelmaat het verwijt dat elke niet ontdekte fout in de jaarrekening laakbaar is. Is dat wel zo? We zouden veel kunnen leren van zo'n discussie!

Tot slot vraag ik me af, of deze 'zak over het hoofd' -zoals Jules dat zo mooi beschrijft- ook op moet worden gehouden als we de ontwikkeling en problemen in het beroep bespreken.

jules muis

@Dennis: "Our lives begin to end the day we become silent about things that matter" komt van Martin Luther King.

Het steriliseren van een debat door boodschapper van boodschap te scheiden, de boodschapper vervolgens
met een papieren zak over het hoofd het gesprek over de boodschap aan te laten gaan, is een halve stap richting levens cul-de-sac door King getekend. En hoeft echt niet in een rule of law land; en zou zeker niet nodig (moeten) zijn binnen een beroep dat haar bestaanrecht ontleent aan transparantie en zelf-verantwoording.

[Begin ik verdomme de week toch weer met preken. Had me zo voorgesteld gewoon de fiets te pakken.]

Dennis

Beste Wim,

Ik kies er bewust voor om in internet fora niet met mijn eigen naam te reageren. Dit geldt niet alleen voor dit forum, maar ook voor restaurant reviews (Iens), film recensies (IMDB) en diverse algemene nieuwssites. Ik vind het niet nodig dat mensen een heel internet profiel van mij kunnen samenstellen, en ben gesteld op mijn privacy.

Dat belemmert volgens mij de discussie geenszins. Wat maakt het uit of je online argumenten uitwisselt met 'Dennis' of met Jan Weezenberg? Het gaat toch om de inhoud van de discussie, en niet of de reactie afkomstig is van Jules Muis of van Henk uit Groningen?

Overigens reageerde ik met mijn 'schade' opmerking op de bijdrage van Rik Blijham, die van mening was dat anoniem reageren op deze site schadelijk is voor het accountantsberoep. Hetgeen wij volgens mij in deze thread hebben ontkracht...

Wim Nusselder

Beste Dennis,
Welke dingen die je hier onherkenbaar schrijft meen je hier niet herkenbaar te kunnen schrijven en waarom?
Aan de hand daarvan wil ik wel proberen uit te leggen waarom dat schadelijk is voor het beroep.
Niemand heeft geschreven dat dergelijke schade onherstelbaar is.
Het kan zijn dat de schade in jouw geval meevalt.

Dennis

Toch grappig dat, ondanks de stelling '"Anoniem reageren op deze site is schadelijk voor het accountantsberoep.“, we in deze thread toch onze meningen kunnen uitwisselen, zonder dat ik (voor zover mij bekend) onherstelbare schade aan het accountsberoep heb aangebracht.

Wellicht reden om de stelling te herzien? Blijkbaar is het toch mogelijk, zolang iedereen zich gewoon aan de regels van het forum houdt. En zo komen we weer terug naar mijn eerste bericht van dit onderwerp :-)

Wim Nusselder

“Een onafhankelijke geest is het primaire belang van accountantsorganisaties. Anoniem reageren op deze site is schadelijk voor het accountantsberoep.“ schrijft Rik 17/1 in zijn reactie.
Exact! Onafhankelijk oordeel is de essentie van het beroep (niet ‘zekerheid toevoegen’)!
Eigenlijk de essentie van alle financiële functies (behalve van hen die zich laten inhuren om collega-financials de wind uit de zeilen te nemen).
Ook als controller word ik geacht ‘tegen te hangen’ binnen mijn organisatie om de de realisatie van kwantificeerbare doelen en randvoorwaarden te waarborgen.
Dan moet je durven zeggen wat je ziet in en achter de cijfertjes en staan voor wat je vindt.
Het is een kwestie van integriteit, van niet onder de consequenties daarvan uit proberen te komen.
Je moet in al je hoedanigheden hetzelfde vinden en zeggen en niet in de verleiding komen om een anonieme/pseudonieme persona te creëren om daar onderuit te komen.

Dat maakt de worsteling niet minder reëel met tegenstrijdige belangen (publiek, werkgever, klant, niet als klokkenluider in een caravan eindigen).
Het maakt ook de terughoudendheid begrijpelijk van hen die voor accountantskantoorbelangen staan om zich publiekelijk uit te spreken.
Net zoals het lastig is om degene waarvan je afhankelijk bent voor de beoordeling van je functioneren of voor je controlebudget in zijn gezicht te zeggen dat hij vanuit jouw perspectief toch echt een andere belangenafweging zou moeten maken.

Vooralsnog zouden we hier minder discussie hebben als anonymi & pseudonymi de pas afgesneden wordt.
De verantwoordelijkheid ligt echter niet bij de redactie, maar bij degenen die hun ondergeschikten en degenen die van hen afhankelijk zijn het gevoel geven dat ze niet zonder risico uit kunnen komen voor wat ze zien.
Met name de NBA en de grote, beroepsimago-bepalende accountantsorganisaties zouden zich verantwoordelijk moeten voelen voor een beroepscultuur waarin die veiligheid waar mogelijk wél gecreëerd wordt, o.a. door zelf het goede voorbeeld te geven en hun nek meer uit te steken.

jules muis

@Dennis, dan hoor je het ook eens van een ander Dennis, alhoewel 2006 ver achter ons ligt. Ik ken de valkuilen van 'non rule of law landen, zie mijn stukje nog eens, ben minder bekend met de technische aspecten. Maar we beginnen dan toch gewoon nationaal, en kijken eens wie zich politiek bedreigt voelt zijn naam aan zijn/haar stukje te voegen. Dan ben je wel bezig een deel van je ziel weg te poetsen; en spreek ik liever met een computer/robot.

Dennis

Leuk dat het heeft gewerkt Jules, maar blijf je van mening dat zo'n 'Internet paspooort' een goed idee is?

Een digibeet van de PvdA heeft een dergelijk lumineus idee al in 2006 gelanceerd, en dat werd destijds ook al (terecht) neergefakkeld door zowel deskundigen als andere politieke partijen.

Om nog maar een illustratie te geven van de landen die dit willen:

https://tweakers.net/nieuws/97735/chinezen-moeten-echte-naam-opgeven-bij-chat-apps.html

jules muis

@Dennis
Citaat "Ik ben het eens met de algemene strekking van Jules zijn reactie, behalve zijn laatste paragraaf. Ik krijg wat kriebels bij een "globaal website access paspoort", ..

Dennis, 't was 't langste jeukwoord dat ik kon bedenken voor eigenlijk zo eenvoudig iets. Blij te horen het werkte.

Glenn Mungra

Ik reageer nu even bewust onder mijn eigen pseudoniem Glenn Mungra:
Gefeliciteerd met de scores!

Dennis

Ik ben het eens met de algemene strekking van Jules zijn reactie, behalve zijn laatste paragraaf. Ik krijg wat kriebels bij een "globaal website access paspoort", waardoor iedereen uniek te identificeren is onder eigen naam,.

Allereerst zullen er diverse landen zijn die groot voorstander zullen zijn van dergelijke technieken (ik denk aan Rusland, China en meer dan dat soort verlichte regimes), maar volgens mij wil je niet bij dit rijtje landen horen.

Ten tweede zullen, om effectief te kunnen zijn, diverse zaken moeten worden gecombineerd. Als ik het alleen maar even op Nederlands niveau bekijk denk ik aan zaken als BSN, e-mail adres, geboorte datum en dat soort privacy gevoelige data. Het track record van de overheid en ICT is nu niet dusdanig dat ik hier enthousiast van wordt (denk onder andere aan het gebruik van HTTPS [en de correcte implementatie hiervan] op overheidssites).

Hackers daarentegen...

Erik van de Weerdhof

Een verbetersuggestie: het zou mijns inziens de leesbaarheid van de reacties erg ten goede komen als de volgorde waarin deze worden getoond wordt omgedraaid. Nu is de chronologische volgorde van de reacties dat de oudste reacties onderaan staan. Om de reacties van oud naar nieuw te lezen moet je dus van onder naar boven scrollen, terwijl je binnen de reacties (wanneer die wat langer zijn) weer van boven naar onder moet scrollen.

jules muis

Goed dat de reactie dit conundrum, ‘show your hand and your face?’, weer eens onder de aandacht brengt. Mijn eigen opvatting hierover sluit aan bij die van Jan Weezenberg. Maar dat is misschien wat gemakkelijk gezegd: we hebben beiden onze formele carriere achter de rug, je blijft geengageerd en wil wat, en doet dat zoals je altijd gedaan hebt, onder eigen naam.

Mijn eigen ervaring sinds mijn studententijd is geweest dat ook het oude NIVRA, en ook mijn oude werkgever, EY nu, bijzonder coulant was met openbare critici op zaken van publiek belang. Van deze hand althans. Maar je moest, terecht, wel met goede argumenten en ook alternatieven komen.

Het was ‘vroeger’ ook moeilijker, niet onmogelijk, de anonimiteit te zoeken. Het internettijdperk biedt daar veel meer mogelijkheden toe. Vaak tot schade en schande, het geeft ruim exclusieve baan aan de slopers. En een dekmantel aan de chronisch- zwijgenden die best beter weten. Maar het heeft ook zo zijn goede kanten: het uitlokken van stemmen die we anders niet zouden horen.

In een ‘rule of law’ setting zou het eigenlijk niet nodig moeten zijn, zeker niet voor een beroep dat geent is op ‘speaking truth to power’. Maar zelfs in zo’n configuratie zijn er best goede argumenten te vinden tot een pragmatische oplossing te komen ( zoals het redactioneel beleid nu) en een meer ideale maar even te laten wachten tot meer volwassen tijden-- perfectie is de vijand van het goede.

De realiteit is dat ook een rule of law setting niet weg kan poetsen dat ondernemingen, instituties, accountantskantoren incluis, geen democratieen zijn. En dan mag best wat concessie gedaan worden aan full disclosure van de spreker en het op de koop toe nemen dat deze toegang misbruikt kan worden door door de ‘hit an run’ verslaafden. Omdat daar best goede inbreng tegenover staat van de enkelingen die van de geboden anonimiteit geen misbruik maken, de bouwers.

Gewoon wachten op en werken aan een wereld waar iedereen die zich wil laten horen dat onder eigen naam kan/wil doen. Een globaal website access paspoort met gedwongen gebruik van eigen naam zie ik helaas voorlopig niet in de pijplijn. Het zou wel de moeder van alle meningsvorming-schoonmaakoperaties zijn.

Die moeder moet nog geboren worden.

Ron

Mooi om te zien dat je de boodschap dan ook begrijpt Jan!

Rik Blijham

We laten ons er toch op voorstaan dat we professioneel kritisch zijn en zeggen wat we zien? Wat als het kantoorbelang geschaad wordt door jegens de cliënt voor onze mening uit te komen? Een onafhankelijke geest is het primaire belang van accountantsorganisaties. Anoniem reageren op deze site is schadelijk voor het accountantsberoep.

Marc Schweppe

@WimNusselder: Om precies te zijn kregen we 1533 reacties bij de opinies. De reacties op andere berichten (nieuws, artikelen) zijn hierin dus niet meegeteld.

Wim Nusselder

Eén van de likes is van mij (en misschien wel de meeste reacties in 2016).
Is dat aantal van 1.500 reacties inclusief reacties op berichten (= niet-opinies)?

Marc Schweppe

De redactie heeft eerder een geldig e-mailadres als voorwaarde gesteld voor plaatsing van reacties. Dat geeft ons de mogelijkheid contact op te nemen met een reageerder, als daar aanleiding voor zou zijn.
Persoonlijk vind ik dat anoniem, onder pseudoniem of alleen met voornaam reageren op deze site niet nodig zou moeten zijn. Ook accountants die oog hebben voor kantoorbelang moeten zich kunnen uitspreken (en sommigen doen dat ook). Maar we respecteren de keus om dat liever niet te doen. En we grijpen in als reacties in onze optiek ongepast zijn.

Alle Bergsma

Eens met Dennis.
Een kritische houding komt niet altijd even genuanceerd over op internet. Dit kan schadelijk zijn of in tegenspraak met het kantoorbelang. En toch kan het van belang zijn wel de discussie aan te gaan en te voeren. Dan maar 'anoniem'.

Dennis

Waarom zou onder een pseudoniem reageren een no-go zijn? Zo lang deze bijdragen aan de eisen van het forum voldoen (we spelen de bal, niet de man), zie ik het probleem niet.

Ik vind het zelf wel prettig, om niet in diverse fora met mijn eigen naam bekend te staan. Dit geeft ook de mogelijkheid om, zonder gevaar van 'kantoorbelangen', de mening te geven.

Jan Weezenberg

@Ron 16 januari 2017,
De hoofdredacteur mag het zeggen en ik accepteer bij voorbaat zijn beslissing.

Ron

Niks ervan Jan Weezenberg!

Jan Weezenberg

Geachte Heer SAchweppe
"Het e-mailadres van elke reageerder is bij de redactie bekend, maar wat mij betreft is anoniem of onder fakenaam reageren op deze site eigenlijk een no-go"

Dus is er slechts één conclusie: dit wordt niet meer geplaatst/wordt zo snel mogelijk verwijderd !

Dit alles zo snel mogelijk in de spelregels vermelden en de daad bij het woord voegen.

Vriendelijke groet,
Jan Weezenberg

Reageren op een artikel kan tot drie maanden na plaatsing. Reageren op dit artikel is daarom niet meer mogelijk.

Aanmelden nieuwsbrief

Ontvang elke werkdag (maandag t/m vrijdag) de laatste nieuwsberichten, opinies en artikelen in uw mailbox.

Bent u NBA-lid? Dan kunt u zich ook aanmelden via uw ledenprofiel op MijnNBA.nl.